Akciğer Kanserinde Sarılık Olur mu?

Akciğer kanseri olan bir kişide sarılık görülebilir; ancak bu belirti her hastada ortaya çıkmaz ve tek başına kanserin ilerlediğini kanıtlamaz. Özellikle hastalık karaciğere yayılmışsa veya safra akımını etkileyen bir durum gelişmişse cilt ve göz aklarında sararma oluşabilir.

Akciğer Kanserinde Sarılık Neden Olabilir?

NCI’nin metastatik kanser bilgi sayfasında, kanser karaciğere yayıldığında sarılık veya karında şişlik görülebileceği belirtilmektedir. Sarılık, kandaki bilirubin düzeyinin artmasıyla cilt ve göz aklarının sarı görünmesidir. Karaciğerin yaygın tümörle etkilenmesi veya safra yollarının tıkanması bu tabloya yol açabilir.

South Tyneside and Sunderland NHS Foundation Trust da akciğer kökenli kanserin karaciğere yayılabileceğini ve bu durumda sağ üst karın ağrısı, iştahsızlık, bulantı ile sarılığın görülebileceğini belirtmektedir. Bununla birlikte küçük karaciğer metastazları uzun süre belirti vermeyebilir.

Akciğer Kanseri Karaciğere Yayılırsa Başka Hangi Belirtiler Görülebilir?

• Sağ üst karın ağrısı veya dolgunluk: Karaciğer büyümesi veya kapsül gerilmesiyle ilişkili olabilir.
• İştahsızlık ve kilo kaybı: İleri hastalıkta görülebilir.
• Bulantı: Karaciğer fonksiyon bozukluğu veya sistemik hastalıkla ilişkili olabilir.
• Karında şişlik: Karaciğer büyümesi veya sıvı birikimiyle ortaya çıkabilir.
• Koyu idrar ve açık renk dışkı: Bilirubin metabolizmasının bozulduğu sarılık tablolarında görülebilir.

Bu belirtilerin hiçbiri yalnızca metastaza özgü değildir. Viral hepatit, safra taşı, ilaç etkisi ve başka karaciğer-safra yolu hastalıkları da benzer yakınmalar oluşturabilir. Bu nedenle yeni sarılık geliştiğinde nedenin hızlı biçimde değerlendirilmesi gerekir.

Sarılık Hangi Testlerle Değerlendirilir?

İlk adım genellikle total ve direkt bilirubin, AST, ALT, alkalen fosfataz ve GGT gibi karaciğer testlerinin değerlendirilmesidir. Sonuçların paterni karaciğer hücre hasarı, safra yolu tıkanıklığı veya başka nedenler hakkında ipucu verebilir ancak tek başına metastaz tanısı koydurmaz.

Karaciğer ve safra yolları ultrason, BT veya MR ile incelenebilir. Bilinen akciğer tümörü bulunan hastada PET-BT de yayılım haritasının değerlendirilmesine yardımcı olabilir. Şüpheli bir karaciğer odağının niteliği tedavi kararını değiştirecekse bazı durumlarda biyopsi gerekebilir.

Prof. Dr. Levent Alpay’ın Klinik Değerlendirmesi

Sarılık geliştiğinde bunu otomatik olarak “kanser karaciğere yayıldı” şeklinde yorumlamak doğru değildir. Prof. Dr. Levent Alpay’a göre, laboratuvar değerlerinin paterni, görüntüleme bulguları, kullanılan ilaçlar ve hastanın bilinen evresi birlikte değerlendirilmelidir. Metastatik hastalık karaciğeri etkileyebilir; ancak safra taşı, enfeksiyon veya ilaç toksisitesi gibi tedavi edilebilir başka nedenler de sarılık oluşturabilir. Özellikle yeni başlayan sarılıkta hızlı neden araştırması önemlidir çünkü sonuç, sistemik tedavinin planını da etkileyebilir.

Sarılıktan Nedene Hasta Yolculuğu

1. Sarılığın başlangıcı, karın ağrısı, ateş, idrar ve dışkı değişiklikleri sorgulanır.
2. Bilirubin ve karaciğer fonksiyon testleri değerlendirilir.
3. Ultrason, BT veya MR ile karaciğer ve safra yolları incelenir.
4. Bilinen tümörde PET-BT ile diğer metastaz alanları da değerlendirilir.
5. Nedene göre onkolojik tedavi, safra drenajı veya başka destekleyici girişimler planlanabilir.

Prof. Dr. Levent Alpay’a göre, ileri evre akciğer tümöründe karaciğer fonksiyonlarının korunması sistemik tedavilerin sürdürülebilmesi açısından da önem taşır.

Sıkça Sorulan Sorular

Sarılık 4. evre belirtisi midir?

Karaciğer metastazına bağlıysa uzak yayılım nedeniyle evre 4 hastalık söz konusu olabilir. Ancak sarılığın başka nedenleri de vardır.

Karaciğer metastazı her zaman sarılık yapar mı?

Hayır. Küçük veya sınırlı karaciğer metastazları belirti vermeyebilir.

Bilirubin yüksekliği metastaz demek midir?

Hayır. Safra taşı, hepatit, ilaçlar ve başka karaciğer hastalıkları da bilirubini yükseltebilir.

Sarılık acil midir?

Yeni gelişen sarılık geciktirilmeden değerlendirilmelidir. Ateş, şiddetli karın ağrısı veya bilinç değişikliği eşlik ediyorsa acil değerlendirme gerekebilir.

Karaciğer metastazı hangi görüntülemede görülür?

BT, MR ve PET-BT klinik duruma göre kullanılabilir; bazı lezyonların niteliği için ek inceleme gerekebilir.

Sarılık ileri hastalıkta karaciğer tutulumu nedeniyle görülebilir ancak tek başına metastaz kanıtı değildir. Laboratuvar ve görüntüleme bulguları birlikte değerlendirilmelidir.